The Neighbor's window

Chiến thắng hạng mục Short Film tại Oscar 2019, The Neighbor's window là minh chứng cho một câu nhận định của Abbas Kiarostami mà tôi rất thích: "Trong điện ảnh, không có đề tài nhỏ, chỉ có cách nhìn đơn giản hay sâu sắc."

Lấy bối cảnh ở New York, nhưng cũng có thể là những thành phố lớn, nơi mà chúng ta có thể dễ dàng nhìn thấy cửa sổ của những căn hộ đối diện. Và đó cũng là "thành phố" trên mạng. Qua các "ô cửa sổ", người xem nhìn thấy sự tương phản giữa nhịp sống náo nhiệt của xã hội và sự đơn điệu trong gia đình. Mỉa mai thay, chính chúng ta, người cảm nhận vấn đề ấy, lại chính là kẻ khiến mọi thứ tệ hại dần, để rồi, bất lực nhìn từng thứ sụp đổ trước mắt mình.

Một trong những nỗ lực đáng kể của Marshall Curry (đạo diễn kiêm biên kịch) khi làm The Neighbor's Window, đó là ông đã nó tạo ra một câu hỏi thời đại hợp lý - mà không cần thể hiện phức tạp, phô trương, có những xung đột rõ ràng của người trong cuộc. Với thời lượng 20 phút, bộ phim vẫn hoàn thành tốt việc khơi gợi ý tưởng cho người xem: Vì sao chúng ta chỉ luôn lấy bất hạnh của mình để so sánh với hạnh phúc của người khác?




Với cách thể hiện nhẹ nhàng, nhằm khuấy động một hiện thực khốc liệt, The Neighbor's window đưa chúng ta nhìn thấy cuộc sống của Alli và chồng cô. Không ai biết cô ấy làm nghề gì, hay chồng của cô tên gì. Như bao cặp đôi điển hình của một cuộc sống đô thị, họ có một căn hộ và chuẩn bị chào đón đứa con thứ ba. Người xem nhanh chóng nhận ra, Alli như hình ảnh đại diện cho bao người phụ nữ thời nay, là nhân vật chính của những mẩu chuyện phổ biến do truyền thông tạo dựng: quán xuyến mọi thứ trong gia đình, đang gặp rắc rối với một đống lộn xộn của cuộc sống. Và, cô không nhận được chia sẻ từ người chồng - một người đàn ông lười nhác, kém hấp dẫn và thiếu tinh tế.

Vào một buổi tối như thường lệ, sau khi Alli đã thu dọn hết đồ chơi, cô tiếp tục thở dài ngao ngán người chồng nghiện rượu, ánh sáng từ cửa sổ căn hộ đối diện thu hút Alli. Một đôi vợ chồng trẻ đang làm tình mãnh liệt. Khoảnh khắc đó đã tạm đưa vợ chồng Alli thoát khỏi xung đột hiện tại. Họ không thể rời mắt khỏi ô cửa sổ.

Từ sự tình cờ, Alli mong chờ được bắt gặp các cảnh tượng đó hàng đêm. Nỗi thèm khát ngày càng dày lên. Như một thói quen. Cô ngưỡng mộ cô gái đối diện, và thầm so sánh cuộc tình của họ và của mình. Cô ghen tị về những đêm làm tình hoang dại mà cô gái kia đang tận hưởng cùng chồng.
Nhưng Alli không biết rằng, những gì cô không thể thấy về họ, còn bất hạnh hơn cả chính cuộc hôn nhân của cô. Ô cửa sổ không nói cô biết điều gì đã âm thầm diễn ra song song với cảnh tượng mà Alli đang thấy.

Curry đã hướng ống kính vào hai cuộc sống hôn nhân khác nhau. Không tham dự, không phán quyết, không dự đoán. Nhưng sự tinh tế của kịch bản, mà tôi đánh giá là sự sắc sảo của Curry, đó là hình ảnh ẩn dụ của "cửa sổ". Curry không cần đến 2 tiếng, mà chỉ có 20 phút để bóc tách góc khuất của những gia đình đô thị. Đó là không gian nằm ngoài tầm mắt của cửa sổ mỗi gia đình. Là sự lặng im trong nhịp sống ồn ào. Là sự vô tâm trong từng chi tiết nhỏ đời thường. Như Alli không hề nhận ra bản chất tốt đẹp của chồng cô. Để rồi, Alli, hay chúng ta, đã tự tước đoạt niềm vui của bản thân, và đánh mất cá nhân trong chính không gian được kiến tạo bởi tình yêu mà cô từng tâm huyết xây dựng. 

Chỉ với hai căn hộ, hai gia đình, Curry đã khái quát sự cô đơn mãnh liệt của bất kỳ ai. Khi mỗi đêm, nhìn vào Facebook, hay mạng xã hội của người khác, chúng ta thấy họ vui vẻ, và từ đó, chúng ta thấy mình kém cỏi. Sự bất công của các thành phố lớn, lại đến từ cái tầm nhìn hạn hẹp của chính người trong cuộc. Đó là hiện thực, mỗi người đều luôn có vấn đề riêng của họ, không ai bất hạnh hơn ai, vì ai cũng sẽ bất hạnh như nhau.

Cửa sổ, phạm vi duy nhất mà người đối diện có thể nhìn thấy, theo một đường thẳng, một luồng sáng được sắp đặt. Thật dễ để hướng tầm mắt về nó, nhưng cũng thật khó để biết hết bản chất của mọi việc được diễn ra, ngoài tầm mắt của ô cửa. Nhưng chúng ta, đa phần, vẫn bị hút vào cái lõi ấy. Để rồi không thể nhìn thấy sự thật đang bao trùm trong không gian còn lại, dù khuất bóng, nhưng lại cay đắng và buồn thảm, như tình cảnh thật sự của đôi vợ chồng căn hộ đối diện nhà Alli. Song song đó, chúng ta cũng bỏ qua cái đẹp cố hữu trong căn hộ của mình, như sự quan tâm âm thầm của chồng Alli dành cho cô. 

Và cửa sổ, cũng chính là gợi ý thú vị để nhìn lại những điều sau lưng mình, để nhận ra chính bản thân chúng ta mới là người quyết định hướng tầm mắt về đâu, nhằm cảm nhận cuộc sống hiện tại tốt đẹp hơn. The Neighbor's window cũng sẽ khiến người xem soi chiếu về các mối quan hệ hiện tại, sẽ có ai đó chợt muốn giữ chặt những người quan trọng, suốt đời. Vì có thể một ngày nào đó, họ sẽ rời xa chúng ta mãi mãi.

Comments

Popular Posts